'nee' leren zeggen in de zorg


Voor veel mensen gaan zorg-geven en nee-zeggen maar moeilijk samen. Je zegt immers geen 'nee' tegen iemand die hulp vraagt en van jou afhankelijk is.
Nee-zeggen, omdat je dienst er al op zit, omdat het jouw verantwoordelijkheid niet is of 'nee' omdat je denkt dat het niet goed is om te geven wat gevraagd wordt.

Maar er zijn veel goede argumenten om als zorgverlener soms wél 'nee' te zeggen. Omdat je bijvoorbeeld geen verantwoordelijkheid kunt nemen voor de gevraagde zorg; omdat je de laatste tijd al méér dan goed voor je is in touw bent of omdat ja-zeggen naar jouw idee wel eens verkeerd zou kunnen uitpakken voor de patiënt.

Nee-zeggen betekent grenzen stellen. Grenzen aan wat nog goed is voor jouzelf of voor de zorgvrager of grenzen aan wat nog goede zorg is. Het stellen van grenzen moet niet gezien worden als een teken van zwakte 'hier moet ik je in de steek laten', maar eerder een teken van sterkte: van weten wat wél en niet haalbaar is, wat wél en niet goed is om te doen. Op die manier ingezet, kan nee-zeggen een burn-out voorkomen, zorg beëindigen die geen zinvol doel meer dient of - heel zakelijk - zorg betaalbaar houden. En - niet het minst belangrijk - door 'nee' te zeggen blijft de grens zichtbaar tussen goede en verantwoorde zorg en zorg die dat niet meer is.

Belangrijk dus om 'nee' te leren zeggen. Deze pagina biedt je de gelegenheid daarover na te denken en geïnformeerd te worden.




Begrippen

  • assertiviteit
    Zelfbewuste, psychische weerbaarheid (van Dale)
    of:
    Opkomen voor je eigen belangen en behoeften met respect voor de ander


naar boven  Δ


Links
  • korte cursus 'Nee zeggen' (W. Sorgdrager (2005) in het kader van Leren.nl)
    http://www.leren.nl

naar boven  Δ




  • Prof. H. Becker noemt de ja-cultuur één van de kernwaarden voor zijn organisatie "Humanitas". "Begin direct met ja-zeggen en als direct ja-uitvoeren echt niet gaat, ga dan de dialoog aan om wensen helder te krijgen en alternatieven te vinden. De nog veelal klassieke werkwijze in de zorgsector zit echter juist vol met nee-zeggen (nee, onze huisregels luiden anders; nee, dit mag niet van de diëtiste; nee, vijf katten kan toch niet voor de hygiëne; nee, u mag niet naar buiten want dan valt u misschien en wij hebben de verantwoordelijkheid; nee, ik doe de witte jas niet uit want die is voor de herkenbaarheid, nee… nee…)."

    Ter bespreking:

    • Becker, H.M. Bestaan er geluksprotocollen in de zorg?
      (download artikel)


naar boven  Δ